Posted by: สิงห์ขาว | กุมภาพันธ์ 24, 2009

วัดวิถีพุทธ (๓)

คืนวิถีชีวิตชาวพุทธสู่สังคมไทย
พระปัญญานันทมุนี
เจ้าอาวาสวัดปัญญานันทาราม

สังคมไทยมีความเปลี่ยนแปลงไปมาก จากเชิดชูสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ ว่าเป็นศูนย์รวมและเป็นเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจคนไทยให้เป็นหนึ่งเดียวกัน กลับเชิดชูเรื่องเศรษฐกิจ สังคม การเมือง เปลี่ยนจากสังคมเกษตรกรรมสู่สังคมอุตสาหกรรม เปลี่ยนจากปรัชญาชีวิตว่า ทำมาหากิน เป็นทำมาหาเงิน

ความเปลี่ยนแปลงเหล่านี้มีสาเหตุมาจากหลายปัจจัย และปัจจัยหนึ่งที่สำคัญคือการเปลี่ยนวัฒนธรรมชีวิตชาวพุทธซึ่งเป็นรากแก้วของสังคมไทย ด้วยการเปลี่ยนปฏิทินการดำเนินชีวิตตามหลักจันทรคติ คือ ๑- ๖ ค่ำ และ ๙ – ๑๔ ค่ำ ที่ให้ความสำคัญกับอาชีพ เพื่อสร้างความมั่นคงทางกาย ๗ ค่ำ และ ๑๔ ค่ำ เป็นวันโกน เน้นครอบครัว เพื่อสร้างความมั่นคงให้กับวงศ์ตระกูล ๘ ค่ำ และ ๑๕ ค่ำ ซึ่งเป็นวันพระ เน้นทางจิตใจ เพื่อสร้างความมั่นคงทางจิตวิญญาณ นี่คือวัฒนธรรมชีวิตชาวพุทธ ที่ดำเนินชีวิตแบบจันทรคติจึงทำให้เศรษฐกิจ สังคม การเมืองไทยดำเนินไปได้ด้วยดีอย่างมั่นคงตลอดมา

แต่ปัจจุบันสังคมเราเปลี่ยนไปใช้ชีวิตตามปฏิทินคือสุริยคติ ดำเนินชีวิตวันจันทร์-ศุกร์ ทำงานหรือประกอบอาชีพ เพื่อสร้างความมั่นคงทางกาย วันเสาร์-อาทิตย์ เป็นวันหยุดพักผ่อน ปฏิทินชีวิตใหม่นี้จึงไม่สัมพันธ์กับธรรมเนียมปฏิบัติในสังคมชาวพุทธที่เราเคยปฏิบัติกันมา เราจึงได้แต่ทำมาหาเงินเมื่อเราเชื่อว่าสังคมเกษตรไม่สามารถนำพาประเทศให้พัฒนาไปสู่ความมั่งคั่งได้อย่างรวดเร็วก็หันเข้าหาสังคมอุตสาหกรรม

กายคือชาติถูกทำลาย เพราะทุกคนมุ่งถือแต่เรื่องพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และการเมือง ครอบครัวคือสถาบันพระมหากษัตริย์ได้รับความกระทบกระเทือน พระศาสนาระบบทางจิตวิญญาณถูกละเลย สิ่งที่ได้คือของดี มีเงินตรา เป็นต้น ไม่ใช่ความดี คือธรรมะมีเมตตา เป็นต้น จึงเกิดความขัดแย้งกันทุกระดับ

การเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมชีวิตจากจันทรคติ (ข้างขึ้น-แรม) สู่สุริยคติ (วันอาทิตย์-เสาร์) ทำให้เกิดวิกฤตถาวร เพราะทางจิตอยู่กับจันทรคติ วันพระ คือ ๘ ค่ำ ๑๕ ค่ำ ซึ่งไม่สัมพันธ์กับระบบสุริยคติ ที่หยุดในวันเสาร์-อาทิตย์ จึงทำให้วันเสาร์-อาทิตย์ เป็นวันหยุดพักผ่อนกลับเป็นวันวิกฤตในสังคมไทย เพราะไม่มีแบบแผนในการดำเนินชีวิต ระบบครอบครัวก็ไม่มี ระบบจิตวิญญาณก็ขาดหาย มีแต่กิจกรรมที่เกิดขึ้นตามประโยชน์ด้านเศรษฐกิจ พ่อจึงไปทาง แม่ไปทาง ลูกไปทาง จิตใจก็ตกต่ำ มีแต่ความขัดแย้ง มีรายได้ที่ไม่พอกับรายจ่าย ทำให้เศรษฐกิจ สังคม การเมืองล้มเหลว สถาบันชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ ก็ได้รับความกระทบกระเทือน

จากสภาพปัญหาที่เกิดขึ้น การจะเปลี่ยนไปดำเนินชีวิตตามปฏิทินจันทรคติแบบเดิม คงไม่ใช่คำตอบในการแก้ปัญหา แต่สิ่งสำคัญคือการปรับตัวเข้ากับการเปลี่ยนแปลงนั้นจะทำได้เพราะทุกประเทศต่างก็ยึดถือปฏิทินใหม่นี้เป็นระบบสากล แม้พุทธศาสนาเมื่อเข้าไปในโลกตะวันตกก็จัดกิจกรรมศาสนาในวันอาทิตย์

ดังนั้นระบบจันทรคติ วันพระ วันโกน ก็ให้ถือเป็นธรรมเนียมปฏิบัติของพระภิกษุที่ต้องปฏิบัติศาสนกิจตามหลักศาสนา ส่วนวันอาทิตย์ให้ถือว่าเป็นวันที่ให้ชาวพุทธสามารถทำกิจตามหลักศาสนาได้ โดยถือธรรมเนียมปฏิบัติตามแบบวันพระ แต่นำมาใช้ปฏิบัติในวันอาทิตย์ คือ มีการไหว้พระสวดมนต์ ให้ทาน รักษาศีล ฟังธรรม เจริญภาวนา ก็จะทำให้เกิดความมั่นคงทางอาชีพ (จันทร์-ศุกร์) ทำให้เกิดวันครอบครัว (วันเสาร์) วงศ์ตระกูลมั่นคง วันพระ(วันอาทิตย์) ชาวพุทธก็พบทางรอด จิตวิญญาณของมนุษย์ก็จะเกิดขึ้น นี่คือวิถีชีวิตของชาวพุทธที่ร่วมยุคสมัย

วัดวิถีพุทธเฉลิมพระเกียรติ เปิดวัดวันอาทิตย์ ๘๐ วัด ถือว่าร่วมกันกู้ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ ซึ่งเป็นสถาบันหลัก และเป็นศูนย์รวมที่ยึดเหนี่ยวจิตใจคนไทยทั้งชาติให้เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน และสร้างความมั่นคงให้กับประเทศชาติตลอดมา การจัดตามโครงการ ๒๘ อาทิตย์ เริ่มตั้งแต่วันอาทิตย์ที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๑ ถึง วันอาทิตย์ที่ ๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๒ เป็นวันปิดโครงการ แต่ให้ถือว่าเป็นวัน เปิดวัดทำกิจกรรมทุกวันอาทิตย์เป็นวิถีชีวิต ซึ่งมาจากน้ำใจของชาวพุทธ ที่มีความสำนึกในความเป็นพุทธบริษัท ที่จะช่วยกันรักษาสถาบันชาติ สถาบันศาสนา และสถาบันพระมหากษัตริย์ ให้อยู่คู่กับชีวิตและสังคมไทย

คณะกรรมการทุกฝ่ายทุกคณะ กองทุน สสส. ที่ให้การสนับสนุน คณะกรรมการวัดทุกวัด ให้ถือว่าเป็นพุทธบริษัท ร่วมกันรับผิดชอบพระพุทธศาสนาให้ทุกชีวิตและโลกรอดจากวิกฤต ด้วยการจุดประทีปและทำนุบำรุงรากแก้วของสังคมไทยให้การดำเนินชีวิตแบบชาวพุทธได้เกิดขึ้น ทำให้ทุกคนได้เห็นแสงสว่างรำไรที่ปลายอุโมงค์ได้เกิดขึ้นแล้ว และเราหวังจะได้รับการจุดประทีปแต่ละดวงให้เกิดขี้นเป็นร้อยเป็นพันดวงย่อมบังเกิดเป็นแสงสว่างที่จะนำพาสังคมไทยก้าวพ้นวิกฤตได้ ขอเพียงเราร่วมแรง ร่วมใจ ร่วมสติปัญญา ร่วมความสามารถ ร่วมกันรักษาวัดวิถีพุทธเฉลิมพระเกียรติ เปิดวัดวันอาทิตย์ให้เกิดขึ้นทั่วทุกวัด ทุกอาราม ถือว่า “คืนวิถีชีวิตชาวพุทธสู่สังคมไทย”

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

หมวดหมู่

%d bloggers like this: